Jesse Busser Extra 30 jan 2026, 16:53

Leestijd: 2 minuten

Nederlandse wegen hebben deze winter flinke vorstschade opgelopen: ‘Juist als het warmer wordt, gaat het asfalt kapot’

Nederland had eerder deze maand te maken met strenge vorst. Dat zorgde niet alleen voor gladheid, maar ook voor schade aan het wegdek, zeker nu het buiten weer warmer is. Rijkswaterstaat is daarom op veel plekken bezig met noodreparaties.

Volgens Rijkswaterstaat werkt de vorst in op ‘ouder’ asfalt dat al scheurtjes bevat. Water dringt via die kleine openingen het wegdek binnen. Zodra de temperatuur onder nul zakt, bevriest dat water en zet het uit. De druk die daarbij ontstaat, duwt steentjes los en vergroot bestaande scheuren. Rijkswaterstaat weet nog niet hoeveel de totale schade van deze winter bedraagt; dat is de wegbeheerder nog aan het inventariseren.

Zout speelt daarbij een rol

Bij gladheid strooit Rijkswaterstaat zout om wegen begaanbaar te houden. Dat zout mengt zich met water en dringt dieper door in het asfalt. Volgens onder meer de ANWB tast zout het bindmiddel aan dat de steentjes bij elkaar houdt. Het asfalt verliest samenhang en brokkelt sneller af.

Zolang het vriest, houdt ijs beschadigde plekken nog bijeen. Zodra de dooi inzet, verdwijnt die steun en rijdt verkeer het materiaal los. Dan ontstaan gaten die in korte tijd groter worden. Deze winter is er al 134 miljoen kilogram zout gestrooid in Nederland. Dat tast niet alleen het wegdek, maar ook de natuur aan.

Rijkswaterstaat luidt de noodklok: 34,5 miljard euro nodig voor bejaarde Nederlandse infrastructuur

Om risico’s voor weggebruikers te beperken, voert Rijkswaterstaat noodreparaties uit. Beschadigde plekken worden gefreesd en gevuld met tijdelijk reparatieasfalt. Bij middelgrote schades komt vaak de hotbox-techniek in beeld, waarbij warm asfalt in een gasgestookte unit naar de werklocatie wordt gebracht. De werkzaamheden leiden helaas wel tot rijstrookafsluitingen, omleidingen en vertraging. Maar daar krijg je wel wegdek voor terug, waar je tenminste niet je vering op breekt.

Wie betaalt bij schade: Rijkswaterstaat of jezelf?

Vorstschade zorgt niet alleen voor gaten, maar ook voor andere gevaren, zoals opspattende steentjes. Deze kunnen schade veroorzaken aan de banden, ruiten en carrosserie van je auto. Maar wie is daar verantwoordelijk voor? Rijkswaterstaat is als wegbeheerder aansprakelijk bij gebreken aan de weg, maar alleen als vaststaat dat de weg niet voldeed aan de eisen en er geen waarschuwingen stonden.

Mercedes van Hans uit Winter Vol Liefde nu verrassend betaalbaar als occasion

Dat betekent in de praktijk dat je bijna nooit schade op Rijkswaterstaat kunt verhalen, want een simpel waarschuwingsbord legt alle verantwoordelijkheid bij jou. En die borden worden vrijwel altijd netjes geplaatst. Soms worden ze gejat en dat kost de belastingbetaler veel geld.